Hazır göstergeler her ihtiyacı karşılamaz. Bir okulun öğrenci anketini, bir şirketin il bazlı satışlarını ya da bir araştırma projesinin sonuçlarını haritada göstermek isteyebilirsiniz. Bunun için tablonuzdaki her satırın haritadaki doğru il ya da ilçeyle eşleştirilmesi gerekir. Coğrafi bilgi sistemlerinde bu işleme birleştirme (join) denir. Bu rehberde Batlamyus Atölye'ye veri yüklerken dosyanızı nasıl hazırlayacağınızı ve eşleşme sorunlarını nasıl çözeceğinizi anlatıyoruz.
Desteklenen dosya türleri
- CSV (virgül ya da noktalı virgülle ayrılmış metin)
- XLSX (Excel çalışma kitabı)
- GeoJSON, KML, GPX (kendi geometrisi olan nokta, çizgi ve alan verileri)
Dosyalar sunucuya gönderilmez, tarayıcınızda işlenir. Bu nedenle kişisel ya da kurumsal verilerle güvenle çalışabilirsiniz.
Dosyanızı hazırlamak
En sorunsuz sonuç için tablonuz şu yapıda olmalıdır:
| il | plaka | ogrenci_sayisi | basari_orani |
|---|---|---|---|
| Adana | 1 | 1250 | 72,4 |
| Adıyaman | 2 | 430 | 65,1 |
| Afyonkarahisar | 3 | 610 | 69,8 |
- İlk satır başlık olmalı, her sütunun adı tek ve kısa olmalı.
- Her il bir satırda bulunmalı. Aynı il iki kez geçiyorsa önce Excel'de toplayın.
- Birleştirilmiş hücre, ara toplam ve boş satır kullanmayın.
- Sayısal sütunlarda birim ya da metin (“1.250 kişi”) yerine yalnızca sayı bulunsun.
Eşleştirme anahtarı: ad mı, kod mu?
Atölye eşleştirmeyi dört aşamada yapar. Önce kodla birebir eşleştirmeyi dener: plaka kodu (1–81) ya da İBBS-3/NUTS 3 kodu (örneğin TR100 İstanbul). Ardından normalleştirilmiş adla eşleştirir. Büyük–küçük harf ve Türkçe karakter farkları (“SANLIURFA”, “Şanlıurfa”) sorun olmaz. Sonra bilinen eski ve alternatif adları dener. Son olarak benzer yazımlar için öneri sunar.
Mümkünse tablonuza bir plaka kodu sütunu ekleyin. Kod, yazım hatalarından etkilenmediği için en güvenilir anahtardır.
Sık karşılaşılan ad sorunları
- Kısaltmalar: “K.Maraş” → Kahramanmaraş, “Afyon” → Afyonkarahisar
- Eski adlar: “İçel” → Mersin
- Ek ve açıklamalar: “Ankara İli”, “İstanbul (Avrupa)”
- İlçe adı çakışmaları: Birden fazla ilde aynı adlı ilçe bulunabilir. İlçe verilerinde il adını da ayrı bir sütunda verin.
Eşleşme raporunu okumak
Yükleme sihirbazı, eşleşen satırları ve kontrol gerektirenleri ayrı ayrı gösterir. Eşleşmeyen satırlar sessizce silinmez, raporda listelenir. “Kontrol gerekli” durumundaki bir satır için önerilen ili onaylayabilir ya da listeden doğru ili elle seçebilirsiniz. Yinelenen satırlar ayrıca işaretlenir. Haritada gri kalan bir il görürseniz ilk bakmanız gereken yer bu rapordur.
Dünya ve Avrupa verileri
Dünya kapsamında ISO ülke kodlarını (TUR, DEU ya da TR, DE) ya da Türkçe, İngilizce, Almanca veya Çince ülke adlarını kullanabilirsiniz. Avrupa kapsamında NUTS kodları (örneğin DE11, FR10) en güvenilir anahtardır.
Yüklemeden sonra
- Haritayı renklendirmek istediğiniz sayısal sütunu seçin.
- Değer bir toplam ise oransal sembol, bir oran ise koroplet seçin. Ayrıntılar: ham sayı mı, oran mı?
- Sınıflandırma, renk ve pafta düzeni için Atölye ile ilk tematik haritanız rehberindeki adımları izleyin.
- Kaynak notuna verinin size ait olduğunu ve toplanma tarihini yazın.